Waarom ze op Mallorca zo snel ontstaan
De Amerikaanse geologische dienst USGS noemt water boven 180 mg/L calciumcarbonaat zeer hard.1 Elk cijfer dat we voor Palma konden vinden, ligt daar ruim boven, maar ze stemmen niet met elkaar overeen. Eén tabel, berekend uit gepubliceerde calcium- en magnesiumwaarden, geeft 255 tot 383 mg/L.2 Een Mallorcaanse loodgieterssite die zich op analyses van EMAYA beroept, geeft 40 tot 90 Franse graden, dat is 400 tot 900 mg/L.3 We konden geen officieel rapport vinden dat de knoop doorhakt, en dat zeggen we liever dan het mooiste getal te kiezen. Het water in uw gemeente kan afwijken, en dat uit een put of regenbak nog meer. De praktische conclusie blijft in alle gevallen staan: dit is zeer hard water.
De gebruikelijke bronnen in een huis zijn sproeiers die het glas raken, spatwater van het zwembad, een buitendouche naast een raam, de slang waarmee u op een warme middag de terrasdeuren “afspoelt”, en condens of druppels van een balkonhek. Regen is zelden de boosdoener: water krijgt zijn hardheid door bodem en gesteente,1 en daar is regen nog niet doorheen gegaan. Het is het kraanwater, en het water dat eerst ergens overheen is gelopen.
Hoe een vlek ontstaat
Een druppel valt op de ruit. Het water verdampt, de mineralen niet, en die blijven als een ring achter op de plek van de druppelrand. Eén keer en u hebt een vlek die een natte doek weghaalt. Een hele zomer lang elke avond en u hebt een laag, ring op ring. Viracon, een glasfabrikant, zegt dat regelmatig onderhoud dient om ophoping van mogelijk schadelijke minerale aanslag te voorkomen, en vraagt om overtollig water met een wisser af te trekken.4
In welk stadium bent u?
| Wat u ziet | Wat het waarschijnlijk is | Wat te doen |
|---|---|---|
| Witte stippen die vervagen als ze nat zijn | Verse aanslag op het oppervlak | Wassen met milde zeep en aftrekken |
| Ringen die nat blijven staan en ruw aanvoelen met de nagel | Een opgebouwde laag | Milde ontkalker, geduldig, en goed naspoelen |
| Vlekken die nat blijven staan en volkomen glad aanvoelen | Aantasting: het glas zelf is veranderd | Dit gaat er niet meer af. Houd het schoon en neem de oorzaak weg |
De nageltest en de natte test zijn onze eigen vuistregels, geen laboratoriummethoden, maar ze vertellen u waar u mee te maken hebt voordat u iets koopt. Langdurige blootstelling kan het oppervlak echt beschadigen: Eckelt, een glasfabrikant, merkt op dat water op lange termijn schade kan veroorzaken en dat logen en zuren die lang inwerken tot blijvende aantasting leiden.5
Een opgebouwde laag verwijderen
- Maak de ruit eerst schoon met water en zeep, zodat u geen gruis rondwrijft.
- Bescherm wat eronder zit. Plak het kozijn af als dat kan en houd een natte doek bij de hand. Elk zuur dat kalk oplost, tast ook vensterbanken van kalksteen en marmer aan, en metaalcoatings kunnen er ook niet tegen.
- Breng een mild zuur aan, zoals witte azijn of een ontkalker voor glas, met een zachte doek. Laat het niet lopen. Werk een of twee minuten op een klein stuk.
- Spoel met veel schoon water en trek af. Kijk opnieuw. Herhaal liever dan harder te schrobben.
- Stop als het niet meer beter wordt. Wat overblijft, is waarschijnlijk aantasting.
Laten we duidelijk zijn over wat dit is. Witte azijn is een huismiddel en ons eigen oordeel voor gewoon glas, geen instructie van een fabrikant: geen van de voorschriften die we lazen, raadt het aan. Eckelt zegt dat zuren, vooral vloeibare, nooit op glas met een metaaloxidecoating gebruikt mogen worden, omdat ze de coating of het oppervlak onherstelbaar kunnen beschadigen, en dat zuren die lang blijven zitten glas blijvend aantasten.5 Houd het contact dus kort, en weet u niet of een ruit een coating heeft, vraag het de fabrikant of laat hem met rust. Het bulletin van de glasbranche zegt dat verkeerd schoonmaken glas blijvend kan beschadigen, en vraagt om eerst een klein stuk te doen en dan te stoppen en te kijken.6
Wat u niet moet gebruiken
- Schuurpoeder of de ruwe kant van een keukenspons. Die krassen, en een kras is blijvend. Eckelt staat fijne industriële staalwol toe op gewoon glas maar niet op glas met coating,5 en omdat u vaak niet kunt zien welk glas u hebt, zouden wij die in de schuur laten.
- Scheermesjes als vast gereedschap. Viracon zegt dat ze niet gebruikt moeten worden om glas schoon te maken, en Eckelt dat ze fijne krassen kunnen achterlaten.45
- Fluorwaterstofzuur of andere fluoridehoudende middelen. Viracon zegt dat u deze middelen op zijn geëtste en geëmailleerde glas moet vermijden,4 en Eckelt dat fluoridehoudende middelen nooit gebruikt mogen worden, omdat ze de coating of het glas onherstelbaar kunnen beschadigen.5
- Zuur in de buurt van steen. Azijn op een vensterbank van marmer of kalksteen laat een eigen vlek na, en die gaat er niet af. Hetzelfde geldt voor terrazzo.7
Voorkomen dat het terugkomt
Draai de sproeikop of verander het sproeitijdstip, zodat het glas droog blijft. Richt de buitendouche van de deur af. Droog de ruit na het afspoelen. Onthard of gedemineraliseerd water voor de laatste spoeling laat veel minder mineralen achter, en dat is het hele idee van een telescoopsteel met gezuiverd water. Een beurt om de paar maanden haalt de aanslag weg zolang het nog aanslag is: lees hoe vaak u schoonmaakt.
Als wij schoonmaken, wordt glas dat door jaren hard water is aangetast, of gekrast glas, wel schoon maar niet foutloos, en dat zeggen we voordat we beginnen, zodat niemand voor een wonder betaalt. Meer kan een glasbewassing eerlijk gezegd niet.